Bu site şu anda temel özellikleri uygulamaktadır ve henüz hasta kullanımı için hazır değildir.
Bu site şu anda temel özellikleri uygulamaktadır ve henüz hasta kullanımı için hazır değildir.
Yalnızca bilgilendirme amaçlıdır — tıbbi tavsiye değildir
Ücretsiz aşı rehberi ve yakındaki klinik önerilerini alın — doğrudan e-postanıza.
Ne kadar ciddi?
Ölüm riski
Evet
Aşı mevcut mu?
Belirtilere kadar süre
Etkilenen ülkeler
Aktif salgınlar
Tipik gezginler için risk son derece düşüktür. Ebola, enfekte kişilerin vücut sıvılarıyla doğrudan temas yoluyla yayılır. Hasta bireylerle ve vahşi et ile temastan kaçının. Salgınlar lokalizedir — WHO/CDC uyarılarını takip edin. Salgın bölgelerindeki sağlık çalışanları için aşılar mevcuttur.
Ciddi viral hemorajik ateş. Enfekte kişi vücut sıvılarıyla temas yoluyla bulaşır. Ortalama mortalite %50.
Belirtiler | Sıklık | Şiddet | Başlangıç |
|---|---|---|---|
| Yorgunluk | 76% | Hafif | Erken dönem |
| Ateş | 87% | Orta | Erken dönem |
| Titreme | 40% | Hafif | Erken dönem |
| Baş ağrısı | 53% | Hafif | Erken dönem |
| İştahsızlık | 65% | Hafif | Erken dönem |
| Halsizlik | 70% | Hafif | Erken dönem |
| Miyalji | 49% | Hafif | Erken dönem |
| Boğaz ağrısı | 44% | Hafif | Erken dönem |
| Artralji | 39% | Hafif | Erken dönem |
| İshal | 66% | Orta | Doruk dönem |
| Kusma | 68% | Orta | Doruk dönem |
| Karın ağrısı | 44% | Hafif | Doruk dönem |
| Konjonktivit | 30% | Hafif | Doruk dönem |
| Bulantı | 55% | Hafif | Doruk dönem |
| Döküntü | 25% | Hafif | Doruk dönem |
| Taşikardi | 30% | Orta | Doruk dönem |
| Diş eti kanaması | 12% | Orta | Geç dönem |
| Kanlı dışkı | 6% | Ağır | Geç dönem |
| Hemoraji | 18% | Kritik | Geç dönem |
| Hıçkırık | 15% | Hafif | Geç dönem |
| Hipotansiyon | 15% | Ağır | Geç dönem |
| Peteşi | 15% | Orta | Geç dönem |
| Şok | 20% | Kritik | Geç dönem |
| Bilinç bulanıklığı | 15% | Ağır | Geç dönem |
Ebola virüs hastalığı (EVH), Filoviridae ailesine ait Ebola virüsü tarafından oluşturulan ağır, genellikle ölümcül bir hemorajik ateştir. Altı tür tanınmaktadır; Zaire ebolavirus en yaygın ve en ölümcül olanıdır (CFR %40–90). Doğal konağı meyve yarasalarıdır. 2013–2016 Batı Afrika salgını (28.000+ vaka, 11.000+ ölüm) tarihteki en büyük EVH salgınıdır.
Ebola virüs hastalığı (EVD), Filoviridae ailesinden Ebola virüsünün neden olduğu ağır viral hemorajik bir ateştir. Ortalama ölüm oranı ~%50 (salgınlara göre %25–90 arasında). İlk tanımlanan salgın: 1976 (Kongo DC, Ebola Nehri yakınında). En büyük salgın: 2013–2016 Batı Afrika (Gine, Sierra Leone, Liberya — >28.000 vaka, >11.000 ölüm). 2018–2020 Kongo DC salgını (>3.400 vaka). Bulaşma: enfekte kişinin vücut sıvıları (kan, tükürük, ter, dışkı, cinsel yol) ile doğrudan temas, enfekte hayvan eti (yarasa — doğal konak), kontamine tıbbi malzeme. Hava yoluyla bulaşmaz. Ervebo® aşısı (rVSV-ZEBOV): %97,5 etkinlik, 2019 onaylı. Türkiye'de: Ebola vakası bildirilmemiştir. Türk gezginler için risk: çok düşük — ancak Orta/Batı Afrika'ya seyahatte farkındalık gerekli.
Ateş + kanama bulguları + Afrika seyahat öyküsü → ACİL İZOLASYON ve bildirim. Halk sağlığı otoritelerine (T.C. Sağlık Bakanlığı HSGM) derhal bildirim zorunludur. Profüz ishal + kusma → hızlı dehidratasyon. DİK bulguları. Şok.
En yaygın belirti ve semptomlar
Kuluçka süresi: 2–21 gün (genellikle 8–10 gün). Ani başlangıçlı yüksek ateş, şiddetli baş ağrısı, miyalji, halsizlik. Gastrointestinal: bulantı, kusma, ishal (profüz), karın ağrısı. Hemorajik bulgular (hastalığın 5–7. gününden itibaren): peteşi, ekimoz, diş eti kanaması, enjeksiyon bölgesinden kanama, hematemez, melena, DİK. Çoklu organ yetmezliği → şok → ölüm.
Belirtileri bilmek, hızlı müdahale için ilk adımdır.
Tipik hastalık seyri:
Bulaşıcılık: Kuluçka döneminde bulaşıcı değildir. Hastalık ilerlemesiyle bulaşıcılık artar. Ölen hastaların vücut sıvıları yüksek derecede bulaşıcıdır.
Bu hastalık nasıl teşhis edilir
RT-PCR: altın standart — semptom başlangıcından 3 gün sonra güvenilir. Hızlı antijen testi (OraQuick Ebola): saha koşullarında 15 dakikada. ELISA: IgM/IgG. Biyogüvenlik: tüm örnekler BSL-4 düzeyinde işlenmelidir. Laboratuvar: trombositopeni, lökopeni (erken) → lökositoz (geç), transaminazlar çok yüksek (AST>ALT), amilaz yüksek, D-dimer yüksek, kreatinin yüksek.
Mevcut tedavi yöntemleri
Monoklonal antikor tedavileri: Inmazeb® (atoltivimab + maftivimab + odesivimab) — FDA onaylı (2020), mortaliteyi belirgin azaltır. Ebanga® (ansuvimab-zykl) — tek antikor. Destek tedavisi: agresif IV sıvı replasmanı, elektrolit düzeltilmesi, kan ürünleri transfüzyonu, vazopresörler (şok), renal replasman tedavisi. Yoğun bakım erişimi mortaliteyi %70'ten <%30'a düşürebilir.
Çoğu vaka erken teşhisle etkili bir şekilde tedavi edilir.
Kendinizi nasıl korursunuz
Ervebo® aşısı (rVSV-ZEBOV): tek doz, canlı rekombinan, %97,5 etkinlik. Salgın müdahalesinde "halka aşılaması" stratejisi ile kullanılır. Temas önlemleri: kişisel koruyucu ekipman (KKE — tam vücut tulum, N95/FFP3, yüz siperliği, çift eldiven, çizme), enfekte vücut sıvılarından kaçınma. İzolasyon: kesin vakalar ve temaslılar. Cenaze yönetimi: güvenli defin protokolleri (bulaşma riski yüksek). Seyahat kısıtlamaları: aktif salgın bölgelerine seyahat önerilmez.
Hazırlık en iyi korunmadır.
Aktif Ebola salgını olan bölgelere gereksiz seyahatten kaçının. Orta/Batı Afrika seyahatinde vahşi hayvan eti (bushmeat) tüketmekten kaçının. Sağlık çalışanları: DSÖ/CDC kılavuzlarına uygun KKE. Dönüşte 21 gün boyunca ateş izlemi.
İstatistikler ve coğrafi veriler
Orta/Batı Afrika: tüm salgınlar bu bölgede. 2013–2016: >28.000 vaka, >11.000 ölüm. 2018–2020: Kongo DC >3.400 vaka. 2024–2025: sporadik salgınlar Kongo DC ve Uganda'da. Türkiye: vaka yok.
En çok risk altında olan kimler
Aktif salgın bölgelerinde yaşam/seyahat (Batı/Orta Afrika — DRC, Gine, Sierra Leone, Liberya), sağlık çalışanları (yetersiz KKE ile — salgınlarda en yüksek riskli grup), cenaze törenlerinde cenaze ile temas, vahşi hayvan eti (yarasa, primat) avlama/işleme, laboratuvar personeli.
Olası komplikasyonlar
Hemorajik şok ve DİK: en sık ölüm nedeni. Akut böbrek yetmezliği. Hepatik yetmezlik. Sekonder enfeksiyonlar. Hayatta kalanlarda: üveit, artralji, nörolojik sekel, post-Ebola sendromu. Viral persistans: semende 12+ ay tespit edilebilir (cinsel bulaş riski).
Beklenen sonuçlar ve iyileşme
Ebola virüs hastalığı (Zaire ebolavirus):
Ortalama VÖO: %50 (salgın ve sağlık hizmeti erişilebilirliğine bağlı olarak %25–90 aralığı).
Destekleyici bakımla (IV sıvılar, elektrolit yönetimi): VÖO %30–40.
İleri bakımla (YBÜ, renal replasman): son salgınlarda VÖO <%20.
Monoklonal antikor tedavisi (mAb114/Inmazeb, REGN-EB3): PALM çalışmasında VÖO'yu %6–11'e düşürmüştür.
Prognostik belirteçler: Yüksek viral yük (>10⁸ kopya/mL), yüksek kreatinin, AST >1.000, >40 yaş, hemorajik bulgular kötü sonucu öngörür.
İyileşme: Sağ kalanlar aylarca yıllarca post-Ebola sendromu (eklem ağrısı, yorgunluk, baş ağrıları, görme/işitme sorunları) yaşayabilir. Virüs immünolojik olarak ayrıcalıklı bölgelerde (göz, testisler, MSS) kalıcı olabilir.
Bu hastalık aşıyla önlenebilir. Etkili koruma mevcuttur.
Seyahatinizden önce önerilen aşı takvimi hakkında bir seyahat sağlığı uzmanıyla konuşun.
Aşı kliniği bul →Bu sayfadaki içerik yalnızca bilgilendirme ve eğitim amaçlıdır. Tıbbi tavsiye, teşhis veya tedavi önerisi niteliği taşımaz. Sağlık sorunlarınız varsa nitelikli bir sağlık uzmanına başvurun. Medova bir tıbbi hizmet sağlayıcısı değildir.
Tam kullanım koşullarıCoğrafi dağılım ve aktif salgınlar
| Bayrak | Ülke | Risk seviyesi |
|---|---|---|
 | Demokratik Kongo Cumhuriyeti | Yüksek risk |
 | Gine | Yüksek risk |
 | Sierra Leone | Yüksek risk |
 | Uganda | Yüksek risk |
 | Liberya | Yüksek risk |
 | Kongo | Yüksek risk |
 | Guney Sudan | Yüksek risk |
 | Mali | Orta risk |
 | Orta Afrika Cumhuriyeti | Orta risk |
 | Kamerun | Orta risk |
Hangi aşıya ihtiyacınız olduğunu biliyor musunuz? Harika. Emin değil misiniz? Sadece gideceğiniz yeri söyleyin — uygun aşıları ve bir klinik bulalım. Ücretsiz, zorunluluk yok.