Bu site şu anda temel özellikleri uygulamaktadır ve henüz hasta kullanımı için hazır değildir.
Bu site şu anda temel özellikleri uygulamaktadır ve henüz hasta kullanımı için hazır değildir.
Yalnızca bilgilendirme amaçlıdır — tıbbi tavsiye değildir
Ücretsiz aşı rehberi ve yakındaki klinik önerilerini alın — doğrudan e-postanıza.
Ne kadar ciddi?
Ölüm riski
Evet
Aşı mevcut mu?
Belirtilere kadar süre
Etkilenen ülkeler
Aktif salgınlar
Mpox yakın fiziksel temas yoluyla yayılır. Çoğu gezgin için risk düşüktür. Döküntü gösteren herkesle yakın ciltten cilde temastan kaçının. Yüksek riskli gruplar için temas öncesi aşılama (MVA-BN/Jynneos) mevcuttur. Varış noktanız için salgın uyarılarını takip edin.
Maymun çiçeği virüsünün neden olduğu zoonotik hastalık. Ateş ve karakteristik vezikülopüstüler döküntü ile seyreder.
Belirtiler | Sıklık | Şiddet | Başlangıç |
|---|---|---|---|
| Ateş | 62% | Hafif | Erken dönem |
| Şişmiş lenf düğümleri | 56% | Hafif | Erken dönem |
| Sırt ağrısı | 24% | Hafif | Erken dönem |
| Titreme | 20% | Hafif | Erken dönem |
| Yorgunluk | 41% | Hafif | Erken dönem |
| Baş ağrısı | 31% | Hafif | Erken dönem |
| Halsizlik | 35% | Hafif | Erken dönem |
| Miyalji | 31% | Hafif | Erken dönem |
| Artralji | 10% | Hafif | Erken dönem |
| İştahsızlık | 25% | Hafif | Erken dönem |
| Boğaz ağrısı | 17% | Hafif | Erken dönem |
| Döküntü | 95% | Orta | Doruk dönem |
| Veziküler döküntü | 90% | Orta | Doruk dönem |
| Cilt ülseri | 30% | Orta | Doruk dönem |
| Kaşıntı | 40% | Hafif | Doruk dönem |
| Karın ağrısı | 12% | Hafif | Doruk dönem |
| Konjonktivit | 10% | Hafif | Doruk dönem |
| Ödem | 15% | Hafif | Doruk dönem |
| Bulantı | 10% | Hafif | Her dönem |
Maymun çiçeği (Mpox), Orthopoxviridae ailesine ait maymun çiçeği virüsü tarafından oluşturulan zoonotik viral bir hastalıktır. Klad I (Kongo Havzası, CFR %1–10) ve Klad IIb (2022 küresel salgını, CFR <%0,1) olmak üzere iki klad tanınmaktadır. Karakteristik vezikülopüstüler döküntü 2–4 haftada evreler halinde ilerler. Belirgin lenfadenopati çiçek hastalığından ayırıcı önemli bir özelliktir.
Mpox (eski adıyla maymun çiçeği), Poxviridae ailesinden maymun çiçeği virüsünün (MPXV) neden olduğu bir zoonotik viral hastalıktır. İki klad tanımlanmıştır: Klad I (Kongo Havzası — daha yüksek mortalite %3–10) ve Klad II (Batı Afrika — daha düşük mortalite <%1). 2022 küresel salgını (Klad IIb): MSM topluluğunda cinsel temas ile hızlı yayılım — DSÖ PHEIC ilanı. 2024: Klad Ib (Kongo DC, Burundi) — yeni PHEIC. Bulaşma: yakın temas (cilt-cilte, cinsel temas), solunum damlacıkları (uzun süreli yakın temas), kontamine eşyalar, anneden bebeğe. Türkiye'de mpox: 2022–2023 salgınında Türkiye'de sınırlı sayıda vaka bildirilmiştir (çoğu ithal). T.C. Sağlık Bakanlığı sürveyans ve izolasyon protokolleri uygulamıştır. Jynneos/Imvanex aşısı Türkiye'de sınırlı tedarikle erişilebilir hale getirilmiştir.
Göz tutulumu (görmede bulanıklık, ağrı, kızarıklık — kornea hasarı riski). Nefes darlığı (pnömoni). Bilinç değişikliği (ensefalit). Yaygın sekonder enfeksiyon bulguları (yüksek ateş, sellülit, sepsis). Ağrılı prokti ile oral alım bozukluğu ve dehidratasyon.
En yaygın belirti ve semptomlar
Kuluçka süresi: 5–21 gün (genellikle 7–14 gün). Prodromal dönem (1–5 gün): ateş, lenfadenopati (çiçek hastalığından ayırt edici önemli bulgu — inguinal, servikal, aksiller), baş ağrısı, miyalji, halsizlik. Döküntü: makül → papül → vezikül → püstül → kabuklanma (2–4 hafta). 2022 salgınında: lezyonların %75'i anogenital bölgede yoğunlaşmıştır; ağrılı prokti (rektal tutulum), üretrit, farenjit. Lezyon sayısı: birkaçtan yüzlerce kadar değişebilir. Döküntü tüm kabuklar düşene kadar bulaşıcıdır.
Belirtileri bilmek, hızlı müdahale için ilk adımdır.
Tipik hastalık seyri:
2022+ salgın özellikleri: Genital/perianal lezyonlar, proktit, daha az lezyon (bazen <10), atipik dağılım. Lenfadenopati, mpox'u diğer veziküler hastalıklardan ayıran bir belirteçtir.
Bu hastalık nasıl teşhis edilir
PCR (lezyon sürüntüsü/kabuk): tanıda altın standart — ortopox DNA tespiti, ardından MPXV'ye özgü PCR. Elektron mikroskobu: tuğla şeklinde pox virüs partikülleri (hızlı ama türe özgü değil). Seroloji: ortopox antikorları (çiçek aşısı ile çapraz reaksiyon). Klinik tanı: karakteristik döküntü + lenfadenopati + epidemiyolojik bağlantı genellikle yeterlidir.
Mevcut tedavi yöntemleri
Çoğu vaka hafif ve kendi kendini sınırlar (2–4 hafta). Destek tedavisi: ağrı kontrolü (parasetamol, NSAİİ'ler), yara bakımı, sekonder enfeksiyon önlemi. Tecovirimat (TPOXX®): ağır vakalarda ve immünsüprese hastalarda — FDA/EMA onaylı (compassionate use). Brincidofovir ve cidofovir: alternatif antiviraller (nefrotoksisite riski). İmmünglobulin (VIG): çiçek aşısı komplikasyonları için, mpox'ta sınırlı veri. İzolasyon: tüm kabuklar düşene kadar (genellikle 2–4 hafta). Lezyon bakımı: sekonder bakteriyel enfeksiyonların önlenmesi önemlidir.
Çoğu vaka erken teşhisle etkili bir şekilde tedavi edilir.
Kendinizi nasıl korursunuz
Jynneos®/Imvanex® aşısı: modifiye aşı virüsü Ankara (MVA-BN), 2 doz subkutan (0, 28. gün). Replike olmayan — immünsüprese bireylerde güvenli (önemli avantaj). Pre-maruziyet profilaksisi: yüksek riskli bireyler, laboratuvar çalışanları. Post-maruziyet profilaksisi: temastan sonraki 4 gün içinde (14 güne kadar aşılama düşünülebilir). Türkiye'de: Jynneos sınırlı stok ile erişilebilir (Sağlık Bakanlığı kanalı). İzolasyon: enfekte bireylerin kabuklar düşene kadar izolasyonu. Kişisel koruyucu ekipman: sağlık çalışanları için N95/FFP2, eldiven, önlük. Eşya dezenfeksiyonu: %0,5 sodyum hipoklorit.
Hazırlık en iyi korunmadır.
Mpox salgını olan bölgelere seyahat edenlerde yakın ciltten cilde temastan kaçınılmalıdır. Cinsel sağlık açısından bilgilendirilmiş karar verme. Yüksek riskli maruziyet sonrası aşılama için Sağlık Bakanlığı ile iletişime geçilebilir. Kongo DC ve çevre ülkelere seyahat edenlerde Klad Ib riski dikkate alınmalıdır.
İstatistikler ve coğrafi veriler
2022–2023 küresel salgın (Klad IIb): >90.000 vaka, >150 ülke, ~170 ölüm. MSM topluluğunda cinsel bulaş dominant. Salgın kontrol altına alınmıştır (aşılama + davranış değişikliği). 2024: Klad Ib — Kongo DC merkezli, heteroseksüel ve çocuklarda da yayılım, daha yüksek mortalite, yeni PHEIC. Türkiye: 2022–2023'te düşük vaka sayısı, tümü Klad IIb, çoğu ithal.
En çok risk altında olan kimler
Endemik bölgelerde (Orta/Batı Afrika) yaşam, vahşi hayvanlarla temas, yakın fiziksel/cinsel temas (2022 salgını — özellikle MSM topluluğunda), sağlık çalışanları (yetersiz KKE ile), immün yetmezlik (HIV, CD4 <200), 8 yaş altı çocuklar, gebeler.
Olası komplikasyonlar
Sekonder bakteriyel cilt enfeksiyonu: en sık komplikasyon. Oküler tutulum: kornea lezyonları, görmede kalıcı hasar. Pnömoni: solunum yoluyla bulaşan vakalarda. Ensefalit: nadir. Sepsis: immünsüprese hastalarda. Skarlar: yüzde ve vücutta kalıcı izler. Prokti ve üretrit: ağrılı, beslenmeyi ve günlük aktiviteleri kısıtlayabilir.
Beklenen sonuçlar ve iyileşme
Klad II (küresel salgın, 2022–2024): İmmünokompetan bireylerde VÖO <%0,1. Kendini sınırlar.
Klad I (Orta Afrika): VÖO %1–10 (çocuklarda ve immünsüprese bireylerde daha yüksek).
Komplikasyonlar:
Sekonder bakteriyel deri enfeksiyonları: en sık.
Proktit (MSM bulaşmasında): ağrılı, hastaneye yatış gerektirebilir.
Ensefalit: nadir (<%0,1).
Oküler tutulum: kalıcı görme bozukluğuna neden olabilir.
İmmünsüprese bireyler (ileri HIV): ağır, uzamış, potansiyel olarak ölümcül hastalık.
İyileşme: Hastaların çoğu 2–4 haftada iyileşir. Lezyon bölgelerinde skar oluşabilir. Enfeksiyon sonrası yorgunluk sıktır.
Bu hastalık aşıyla önlenebilir. Etkili koruma mevcuttur.
Seyahatinizden önce önerilen aşı takvimi hakkında bir seyahat sağlığı uzmanıyla konuşun.
Aşı kliniği bul →Bu sayfadaki içerik yalnızca bilgilendirme ve eğitim amaçlıdır. Tıbbi tavsiye, teşhis veya tedavi önerisi niteliği taşımaz. Sağlık sorunlarınız varsa nitelikli bir sağlık uzmanına başvurun. Medova bir tıbbi hizmet sağlayıcısı değildir.
Tam kullanım koşullarıCoğrafi dağılım ve aktif salgınlar
| Bayrak | Ülke | Risk seviyesi |
|---|---|---|
 | Demokratik Kongo Cumhuriyeti | Yüksek risk |
 | Uganda | Yüksek risk |
 | Burundi | Yüksek risk |
 | Ruanda | Yüksek risk |
 | Gana | Yüksek risk |
 | Nijerya | Yüksek risk |
 | Fildisi Sahili | Yüksek risk |
 | Orta Afrika Cumhuriyeti | Yüksek risk |
 | Kongo | Yüksek risk |
 | Kamerun | Yüksek risk |
Hangi aşıya ihtiyacınız olduğunu biliyor musunuz? Harika. Emin değil misiniz? Sadece gideceğiniz yeri söyleyin — uygun aşıları ve bir klinik bulalım. Ücretsiz, zorunluluk yok.